Trong hai ngày 13-14/09/2026, lãnh đạo nhiều nước châu Âu đến Rovaniemi, miền bắc Phần Lan để dự thượng đỉnh về Bắc Cực. Đây là dịp để Liên Hiệp Châu Âu định hình lại chiến lược Bắc Cực, dự trù được công bố vào cuối năm nay, trong bối cảnh Nga và Mỹ tăng cường hiện diện tại khu vực này.
Hội nghị thượng đỉnh có sự tham dự của thủ tướng Đức Friedrich Merz, lãnh đạo Ba Lan và các nước vùng Baltic. Các lãnh đạo cấp cao của châu Âu như chủ tịch Hội Đồng Châu Âu Antonio Costa và lãnh đạo ngoại giao châu Âu Kaja Kallas cũng hiện diện.
Theo bản dự thảo về tuyên bố chung của hội nghị được báo chí loan tin, các nước kêu gọi Liên Âu đảm nhận vai trò chiến lược và chủ động hơn tại khu vực Bắc Cực, thuộc châu Âu, đồng thời cam kết các nguồn lực thích đáng, phù hợp với tình hình địa chính trị.
Thủ tướng Phần Lan Petteri Orpo khẳng định rằng : « Khu vực Bắc Cực đang trở thành một phần quan trọng đối với an ninh châu Âu ». Nếu như các thảo luận về Bắc Cực trước đây tập trung vào vấn đề biến đổi khí hậu, thì nay, do băng tan, các tuyến đường vận chuyển có thể được mở ra, giúp khai thác tài nguyên năng lượng dễ dàng hơn. Hiện Nga và Trung Quốc đang tranh giành ảnh hưởng tại khu vực này, với các đồn trú quân sự, hạm đội tàu phá băng cũng như đội ngũ nghiên cứu khoa học.
Theo trang Commonspace, trước tình hình căng thẳng ở eo biển Hormuz cũng như biến đổi khí hậu, các tuyến đường biển phía đông bắc đang ngày càng được chú ý. Khoảng 40 triệu tấn hàng hóa có thể đi qua các tuyến hàng hải này, chủ yếu do Nga và Trung Quốc mở rộng.
Việc tổng thống Mỹ Donald Trump tuyên bố muốn sáp nhập vùng tự trị Groenland của Đan Mạch hay việc Trung Quốc cho tàu chở container đi qua tuyến đường ở Bắc Cực cũng khiến châu Âu phải cảnh tỉnh.
Hội nghị thượng đỉnh Bắc Cực là kỳ họp thứ ba do Phần Lan tổ chức trong vòng chưa đầy 2 năm qua, sau Hội nghị thượng đỉnh sườn phía Đông ở Helsinki vào 12/2025 và Hội nghị thượng đỉnh Bắc-Nam về các thách thức an ninh châu Âu ở Saariselkä một năm trước đó.
Nguồn : RFI