PHÂN TÍCH MỚI: Trump tách khỏi MBS, đứng về phía Iran và lực lượng Houthi để chống lại Ả Rập Xê Út

0
3

Riyadh đang tăng sản lượng thêm 2,1 triệu thùng mỗi ngày vào một thị trường vốn đã có giá dầu trên 105 USD/thùng. Lực lượng Houthi đã tấn công Riyadh ba lần kể từ ngày 3 tháng 10. Trump – người đang duy trì một thỏa thuận ngừng bắn với nhóm này – chỉ đáp lại rằng “chúng tôi có thể [can thiệp]”.

Zev Shalev

Ả Rập Xê Út đã phá vỡ thế liên minh – không phải với OPEC, mà với chính những nhóm đang hưởng lợi từ cuộc chiến này: vị tổng thống duy trì cuộc chiến cho đến thời điểm bầu cử, các nhà giao dịch đặt cược ngay trước khi ông ấy đăng bài trên mạng xã hội, và cả Putin – người luôn tranh thủ bán dầu mỗi khi giá tăng vọt. Cơ chế này rất đơn giản: cuộc chiến giữ giá dầu ở mức cao, những người “đúng chỗ” sẽ thu lợi trước mỗi biến động, và chính mức giá đó lại chi trả cho vòng tiếp theo của cuộc chiến.

Ả Rập Xê Út đã ngừng tiếp nhiên liệu cho cỗ máy đó. Theo ước tính từ Argus, trong tháng 9, Ả Rập Xê Út đã khai thác 8,55 triệu thùng dầu mỗi ngày – tăng 2,1 triệu thùng so với tháng 8 (thời điểm sản lượng bị sụt giảm do các cuộc tấn công vào các cảng biển của nước này). Những kẻ đang cần giá dầu cao chắc chắn không muốn điều đó xảy ra, nhưng Riyadh vẫn cứ tăng sản lượng.

Họ dần tách khỏi cuộc chiến của Trump thông qua những lần từ chối. Vào tháng 5, Mohammed bin Salman (MBS) đã từ chối cho phép Trump sử dụng không phận và Căn cứ Không quân Hoàng tử Sultan để thực hiện các hoạt động hộ tống tại eo biển Hormuz; Trump đã tạm dừng kế hoạch này chỉ trong vòng 36 giờ. Đến tháng 9, MBS đã tìm đến Bắc Kinh để giải quyết vấn đề với lực lượng Houthi. Ngày 10 tháng 9, ông đã gọi cho Trump hai lần trong cùng một ngày để yêu cầu thực hiện các cuộc tấn công nhắm vào Houthi, nhưng Trump đã từ chối. Kể từ đó, ông vẫn chưa hề đồng ý.

Trump đang duy trì một thỏa thuận ngừng bắn với lực lượng Houthi – nhóm vốn đang tấn công Riyadh. Thỏa thuận này được thiết lập vào tháng 5 năm 2025: cả hai bên cam kết không nhắm mục tiêu vào nhau, bao gồm cả các tàu của Mỹ. Một nguồn tin từ Yemen chia sẻ với Reuters rằng, tại Muscat vào tháng trước, phía Houthi đã thông báo với các quan chức Mỹ rằng họ sẽ duy trì thỏa thuận này, đồng thời cam kết không tấn công các tàu của Israel hay tàu thương mại, “ngoại trừ các tàu thuộc sở hữu của Ả Rập Xê Út”. Ngày 20 tháng 9, Trump cho biết Washington vẫn đang “liên lạc thường xuyên” với lực lượng này và họ đã “đồng ý không giao tranh với Hoa Kỳ”. Kể từ ngày 3 tháng 10, lực lượng Houthi đã tấn công một nhà máy lọc dầu ở Riyadh, sân bay Riyadh – nơi có ít nhất 12 người thiệt mạng, trong đó có một công dân Mỹ – và một tòa nhà tại trụ sở chính của Aramco. Hoa Kỳ vẫn chưa thực hiện bất kỳ hành động đáp trả nào. Hôm thứ Bảy, ông Trump phản hồi: “Có thể lắm chứ. Chúng tôi sẽ xem xét việc đó.” Đến thứ Ba, ông viết trên mạng xã hội rằng mình sẽ “giải quyết vấn đề đó sau các cuộc bầu cử”.

Không có văn bản nào gọi đây là một thỏa thuận chống lại Ả Rập Xê Út. Tuy nhiên, Thái tử Mohammed bin Salman (MBS) hoàn toàn có thể hiểu theo cách đó: mọi bên đều được an toàn, ngoại trừ Ả Rập Xê Út, trong khi vị tổng thống có khả năng ngăn chặn tình hình lại đang trao đổi qua điện thoại với phía bên kia.