Một thẩm phán liên bang tại Miami ngày 31/10 đã bác đơn kiện phỉ báng trị giá 10 tỷ USD của Tổng thống Donald Trump nhằm vào The Wall Street Journal (WSJ), ông Rupert Murdoch cùng các bị đơn liên quan, trong vụ tranh chấp xuất phát từ bài báo về bức thư sinh nhật được cho là mang tên Trump gửi Jeffrey Epstein.
Thẩm phán Darrin P. Gayles kết luận đơn kiện sửa đổi của Trump vẫn không đáp ứng tiêu chuẩn pháp lý actual malice — yêu cầu đặc biệt quan trọng trong các vụ kiện phỉ báng do nhân vật công chúng khởi kiện.
Tòa bác đơn with prejudice, tức bác đơn có tính chung thẩm ở cấp tòa này, không cho phép nguyên đơn nộp lại cùng yêu cầu kiện. Tuy nhiên, Trump vẫn có thể kháng cáo.
Phán quyết là thất bại pháp lý đáng kể đối với Trump trong nỗ lực buộc cơ quan truyền thông chịu trách nhiệm về bài báo mà ông cho là sai sự thật và gây tổn hại danh dự.
AP News+1
Từ bức thư sinh nhật đến vụ kiện hàng tỷ USD
Vụ kiện bắt nguồn từ bài báo WSJ công bố ngày 17/7/2025, nói về một bức thư được cho là mang tên và chữ ký của Trump trong cuốn album mừng sinh nhật lần thứ 50 của Jeffrey Epstein năm 2003.
Theo bài báo, bức thư có nội dung mang tính gợi dục, kèm hình vẽ đường nét cơ thể phụ nữ và lời nhắn kết thúc bằng câu chúc về những bí mật. WSJ cho biết tài liệu nằm trong album sinh nhật được tập hợp cho Epstein.
Trump phủ nhận đã viết hoặc ký bức thư, gọi bài báo là giả mạo, ác ý và phỉ báng.
Sau khi bài báo được đăng, Trump khởi kiện WSJ, công ty mẹ Dow Jones, News Corp, Rupert Murdoch, các phóng viên và những bị đơn liên quan, ban đầu đòi 20 tỷ USD. Trong đơn kiện sửa đổi, số tiền yêu cầu bồi thường được đưa xuống mức ít nhất 10 tỷ USD.
Vụ kiện cáo buộc các bị đơn cố ý hoặc liều lĩnh công bố thông tin sai sự thật, gây tổn hại danh tiếng và lợi ích của Trump.
CBS News+1
Vì sao thẩm phán bác đơn lần thứ hai?
Đây là lần thứ hai thẩm phán Gayles bác đơn kiện trong năm 2026.
-
Tháng 4/2026: Tòa bác đơn đầu tiên vì Trump chưa đưa ra đủ cáo buộc để đáp ứng tiêu chuẩn actual malice, nhưng cho phép sửa đơn.
-
Tháng 5/2026: Trump nộp đơn kiện sửa đổi.
-
Ngày 31/10/2026: Tòa bác đơn sửa đổi với tính chất with prejudice.
Trong phán quyết, thẩm phán nhận định những cáo buộc về ác ý trong đơn sửa đổi mang tính khẳng định chung chung, mơ hồ, đôi khi không nhất quán với nội dung bài báo và thường không liên quan trực tiếp đến việc các bị đơn có biết thông tin là sai hay không.
Ông cũng mô tả nỗ lực của phía nguyên đơn nhằm tìm ra sai sót trong cuộc điều tra báo chí là hành động “grasping at straws” — cố bấu víu vào những lập luận yếu ớt.
Tòa nhấn mạnh WSJ đã tìm cách điều tra thông tin và yêu cầu bình luận trước khi đăng bài. Bài báo cũng thông tin cho độc giả về việc Trump phủ nhận bức thư.
Fidelity+1
Actual malice không có nghĩa đơn giản là ác ý
Điểm pháp lý cốt lõi của vụ kiện nằm ở tiêu chuẩn được Tối cao Pháp viện Mỹ xác lập trong án lệ New York Times Co. v. Sullivan năm 1964.
Theo tiêu chuẩn này, nhân vật công chúng muốn thắng kiện phỉ báng phải chứng minh người bị kiện công bố thông tin sai sự thật với actual malice, nghĩa là:
-
Biết thông tin đó là sai sự thật; hoặc
-
Công bố với sự coi thường liều lĩnh đối với sự thật (reckless disregard for the truth).
Đây không chỉ là chuyện nhà báo đưa tin sai, thiếu chính xác hoặc thiếu thận trọng. Tiêu chuẩn pháp lý đòi hỏi nhiều hơn thế.
Trong vụ này, tòa bác đơn vì Trump không đưa ra đủ cáo buộc pháp lý có tính thuyết phục để chứng minh yếu tố actual malice. Cần lưu ý đây là phán quyết ở giai đoạn xem xét đơn kiện, không phải kết quả một phiên xét xử đầy đủ chứng cứ để xác định mọi sự kiện tranh chấp.
ABC News+1
Tòa án đã xác nhận bức thư là thật hay chưa?
Chưa.
Đây là một phân biệt quan trọng.
Phán quyết không đồng nghĩa với việc tòa xác nhận Trump là tác giả bức thư. Tòa không cần giải quyết dứt điểm câu hỏi ai viết, ai ký hoặc toàn bộ lịch sử hình thành tài liệu để quyết định rằng đơn kiện không đáp ứng tiêu chuẩn pháp lý.
Trước đó, bản sao đã được biên tập che một phần của cuốn album sinh nhật được Ủy ban Giám sát Hạ viện công bố từ hồ sơ của Epstein. Phía Nhà Trắng tiếp tục phủ nhận Trump vẽ hình và ký bức thư.
Vì vậy, ba vấn đề phải được tách biệt:
-
Bức thư có thực sự do Trump viết hay không?
-
WSJ có thực hiện một quy trình điều tra báo chí đủ đáng tin cậy hay không?
-
Trump có đủ chứng cứ pháp lý để thắng kiện phỉ báng hay không?
Phán quyết ngày 31/10 giải quyết vấn đề thứ ba ở giai đoạn tố tụng hiện tại, chứ không đưa ra kết luận cuối cùng về hai vấn đề đầu.
ABC News+1
Trump có thể kháng cáo?
Có.
Đại diện pháp lý của Trump tuyên bố tổng thống sẽ tiếp tục theo đuổi vụ kiện và sẽ tìm cách kháng cáo quyết định của tòa.
Dow Jones, công ty mẹ của WSJ, bày tỏ hài lòng với phán quyết.
Việc bác đơn with prejudice ngăn Trump đơn giản nộp lại cùng vụ kiện tại tòa sơ thẩm này. Nó không tự động loại bỏ quyền kháng cáo. Tòa phúc thẩm có thể xem xét liệu thẩm phán đã áp dụng đúng tiêu chuẩn pháp lý hay chưa.
CBS News+1
Bình luận VietnamWeek: Vụ kiện và giới hạn quyền lực tổng thống
Vụ kiện này có ý nghĩa vượt khỏi cuộc tranh chấp giữa Donald Trump và một tập đoàn truyền thông.
Nó phản ánh một cuộc đối đầu giữa quyền lực chính trị, quyền tự do báo chí và cơ chế kiểm soát tư pháp trong nền dân chủ Mỹ.
Một tổng thống có quyền sử dụng các biện pháp pháp lý để bảo vệ danh dự trước những thông tin sai sự thật. Báo chí không được miễn trừ trách nhiệm chỉ vì viện dẫn tự do ngôn luận.
Nhưng ngược lại, quyền lực nhà nước cũng không thể biến sự bất đồng với báo chí thành căn cứ đủ để buộc các nhà báo phải im lặng.
Nếu một nhân vật công chúng có thể thắng kiện chỉ vì phủ nhận một bài báo, tự do báo chí điều tra những người nắm quyền lực sẽ bị thu hẹp đáng kể.
Đó chính là lý do tiêu chuẩn actual malice có vai trò đặc biệt quan trọng.
Tuy nhiên, cũng cần tránh một kết luận cực đoan khác: việc Trump thua kiện không có nghĩa mọi thông tin WSJ đăng đều đúng, hoặc mọi cáo buộc về Epstein liên quan đến những nhân vật quyền lực đều đã được chứng minh.
Giá trị của phán quyết nằm ở việc duy trì ranh giới pháp lý giữa một bài báo gây tranh cãi và hành vi phỉ báng có thể bị trừng phạt.
Trong một nền dân chủ, báo chí cần chịu trách nhiệm về sự thật. Nhưng người đứng đầu chính quyền cũng phải chấp nhận rằng quyền lực chính trị không đem lại quyền quyết định những thông tin nào báo chí được phép công bố.
Nguồn chính: Associated Press, Reuters, CBS News; phán quyết của Tòa án Liên bang khu vực Nam Florida, ngày 31/10/2026. Bản tin phân biệt phán quyết tố tụng, cáo buộc của các bên và các sự kiện chưa được tòa xác định.