BẢN TIN CHÍNH TRỊ – THỜI SỰ QUỐC TẾ
VIETNAMWEEK – Chiến dịch quân sự của Hoa Kỳ nhắm vào Iran đã bước sang đêm không kích thứ 11 nhưng triển vọng hạ nhiệt vẫn còn xa muôn trùng. Trong khi ngân sách chiến sự ngày càng phình to và các tuyến hải hành chiến lược bị đe dọa, chính quyền Washington đang phải đối mặt với nhiều áp lực bủa văng từ cả mặt trận quân sự, ngoại giao cho đến nghị viện.
1. 11 đêm không kích Iran và nguy cơ sa lầy chiến sự
Rạng sáng thứ Tư, Bộ Tư lệnh Trung ương Mỹ (CENTCOM) hoàn tất đêm dội bom thứ 11 nhắm vào các kho bãi và nhà chứa máy bay không người lái (UAV) của Iran. Dù Washington tuyên bố chiến dịch nhằm đáp trả hàng chục vụ tấn công thương thuyền và suy giảm năng lực của Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC), thực tế cho thấy Tehran vẫn chưa có dấu hiệu nhượng bộ hay từ bỏ yêu sách kiểm soát eo biển Hormuz.
-
Sức ép hải trình: Lực lượng Houthi tại Yemen đã tuyên bố phong tỏa các tàu chở dầu liên quan đến Saudi Arabia, khiến ít nhất hai tàu chở dầu thô phải quay đầu tại Biển Đỏ. Điều này gián tiếp vô hiệu hóa đường ống dẫn dầu thay thế của Saudi Arabia ra Hồng Hải.
-
Thương vong & Tốn kém: Một số nguồn tin tiết lộ số quân nhân Mỹ bị thương trong chiến dịch đã vượt mốc 500 người. Giá dầu thô quốc tế cũng đã vượt ngưỡng 92 USD/thùng.
-
Thủ đoạn đáp trả: Iran chuyển sang sử dụng các loại tên lửa đạn đạo giá rẻ, sản xuất nhanh và bay nhanh hơn UAV để vượt qua hệ thống phòng không của Mỹ.
2. Phiên điều trần nảy lửa: Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth bị dồn vào thế bí
Tại phiên điều trần trước Ủy ban Chuẩn chi Thượng viện, Bộ trưởng Quốc phòng Pete Hegseth cùng Chủ tịch Hội đồng Tham mưu trưởng Liên quân đã nhận hàng loạt câu hỏi gay gắt liên quan đến gói ngân sách bổ sung 95 tỷ USD (trong đó hơn 60 tỷ USD dành riêng cho chiến sự).
-
Những tuyên bố bất nhất: Thượng nghị sĩ Patty Murray nhắc lại việc ông Hegseth từng tuyên bố vào tháng 4 rằng chương trình tên lửa của Iran đã “bị tiêu diệt về mặt chức năng”. Bà đặt câu hỏi: Nếu năng lực của đối phương đã cạn kiệt ba tháng trước, thì thứ đang liên tục bắn vào các căn cứ và tàu chiến Mỹ hiện nay là gì?
-
Chi tiêu không rõ ràng: Các nhà lập pháp Dân chủ chỉ ra rằng Lầu Năm Góc vẫn chưa tiêu hết số tiền 150 tỷ USD được cấp trước đó. Đồng thời, gói ngân sách khẩn cấp cho chiến tranh Iran lại bị “cài cắm” các khoản chi không liên quan như 800 triệu USD cho Vệ binh Quốc gia tại D.C., hơn 1 tỷ USD cho tuần tra biên giới phía Nam và 900 triệu USD cho vùng Caribbean.
-
Thiếu chiến lược dài hạn: Khi được hỏi chiến sự sẽ tốn bao nhiêu tiền và bao giờ kết thúc, phía Lầu Năm Góc né tránh đưa ra con số cụ thể. Thượng nghị sĩ Gary Peters chỉ trích gay gắt rằng chính quyền chưa có một kế hoạch dài hạn để chiến thắng.
3. Thỏa thuận nguyên tử gây tranh cãi với Saudi Arabia
Một diễn biến ngoại giao đáng chú ý là việc chính quyền Mỹ chấp thuận thỏa thuận hợp tác hạt nhân dân sự kéo dài 30 năm với Saudi Arabia.
-
Điểm mấu chốt: Thỏa thuận có thể mở đường cho Saudi Arabia tự làm giàu uranium ngay trên lãnh thổ của mình.
-
Mâu thuẫn chính sách: Giới quan sát nhận định đây là “chính sách hai mặt”, khi Mỹ vừa không kích Iran để ngăn chặn nguy cơ hạt nhân, vừa trao cho Riyadh quyền làm giàu uranium với cơ chế giám sát có thể yếu hơn tiêu chuẩn thông thường của IAEA tại Trung Đông.
4. Nội chính Mỹ: Đóng băng hơn 1 tỷ USD tiền Medicaid của California và Minnesota
Ở mặt trận nội địa, Trung tâm Dịch vụ Medicare và Medicaid (CMS) thông báo tạm giữ hơn 867 triệu USD của California và 199 triệu USD của Minnesota liên quan đến các khoản chi chăm sóc sức khỏe tại nhà.
-
Lý do từ Liên bang: Quyết định được giải thích là để điều tra các dấu hiệu bất thường và nghi vấn gian lận hóa đơn.
-
Phản ứng từ các Tiểu bang: Lãnh đạo các tiểu bang do phe Dân chủ kiểm soát chỉ trích đây là hành động mang tính chất “trừng phạt chính trị”. Thống đốc Minnesota Tim Walz cho rằng việc đóng băng ngân khoản sẽ trực tiếp làm ảnh hưởng tới người cao niên, trẻ em và người khuyết tật đang phụ thuộc vào chương trình.
Nguồn tổng hợp: Kênh tin tức Ngô Phong 247 (Phát sóng ngày 22/07/2026).