Xung đột Ukraine: Chiến sự có thể lan rộng khắp châu Âu?

0
11
GETTY IMAGES

BBC

Quân đội Nga đang cố gắng đánh chiếm hai thành phố lớn nhất của Ukraine là Kyiv và Kharkiv nhưng vấp phải sự phản kháng gay gắt.

Trong khi đó, ước tính khoảng nửa triệu người tị nạn đã rời khỏi Ukraine, và ở Nga, các lệnh trừng phạt nặng nề đã bắt đầu có hiệu lực.

Khi tình hình trở nên căng thẳng, hai trong số các phóng viên của BBC trả lời các câu hỏi của độc giả liên quan đến tình hình chiến sự và đời sống người dân.

Biên tập viên quốc tế Lyse Doucet của BBC đang ở Kyiv, thủ đô Ukraine

Mark Lowen ở biên giới Ba Lan-Ukraine

Các quốc gia xung quanh Nga và một phần của Nato có an toàn không, trong bao lâu? – Cristina Onofras, Romania

Các nước sườn đông của Nato, giáp biên giới với Ukraine, đang lo lắng.

Lithuania ban bố tình trạng khẩn cấp. Thụy Điển và Phần Lan – mặc dù không phải là thành viên NATO – đã tham gia hội nghị thượng đỉnh khẩn cấp của liên minh này vào tuần trước, và Mỹ đã tăng quân số ở các nước như Ba Lan.

Một số người Ba Lan mà tôi đã nói chuyện gần biên giới cảm thấy lo lắng về an ninh của chính họ – nhưng trọng tâm chính của họ vẫn là giúp đỡ bạn bè hoặc người thân Ukraine ở phía bên kia hoặc những người đã chạy trốn sang đây.

Đến thời điểm nào thì các nước Nato sẽ đồng ý là đủ và ủng hộ Ukraine? – Tim Mepham, Brighton

Các nước NATO và đồng minh đang theo dõi mọi động thái của Nga, đồng thời cảnh báo rằng liên minh quân sự phòng thủ của họ sẽ làm mọi cách để bảo vệ “từng tấc” lãnh thổ của họ.

Họ đã gửi vũ khí và đạn dược đến Ukraine, và huấn luyện binh lính Ukraine trong những năm gần đây – thực sự là ngay trước cuộc xâm lược của Nga.

Nhưng họ đã nhiều lần nói rằng sẽ không có bộ binh Nato được gửi đến bởi vì Ukraine không phải là thành viên của Nato.

Tuy nhiên, điều này sẽ thay đổi nếu Nga tấn công vượt biên giới Ukraine, vào một quốc gia thuộc NATO

Điều 5 trong hiến pháp của Nato nói rằng “một cuộc tấn công chống lại một đồng minh được coi là một cuộc tấn công chống lại tất cả các đồng minh.”

Nếu điều đó xảy ra, thế giới sẽ bước vào giai đoạn chưa từng có và khả năng xảy ra một cuộc đối đầu Nato-Nga.

Khả năng Putin ném bom Vương quốc Anh? – Becky, Weymouth

Tôi rất xin lỗi khi bạn phải hỏi câu hỏi khủng khiếp và đáng sợ này. Tôi muốn trả lời là, không có cơ hội.

Đây là những thời điểm không thể đoán trước, không thể lường trước được nhưng tôi vẫn muốn tin rằng câu trả lời là không – không cho việc ném bom vào Anh hay bất kỳ quốc gia nào khác. Và một hy vọng rằng các vụ ném bom Ukraine sẽ nhanh chóng kết thúc.

Người dân trong các nơi tạm trú được đáp ứng nhu cầu về thức ăn, nước uống và vệ sinh như thế nào? Có đủ thực phẩm Kyiv vào thời điểm này không? – Arlene, Oregon, Hoa Kỳ

Khi hết lệnh giới nghiêm và còi báo động không kích ngưng, mọi người hồi hộp đổ xô đến các cửa hàng – nếu các cửa hàng mở cửa và các kệ hàng vẫn còn hàng.

Chúng tôi nghe thấy từ các nhà ga tàu điện ngầm nay đã biến thành các trại tạm trú, rằng mọi người đang giúp đỡ lẫn nhau. Nhưng khi lệnh giới nghiêm có hiệu lực trong 36 giờ, thức ăn và nước uống bắt đầu cạn kiệt. Một số cư dân đã chuyển đến các khách sạn địa phương.

Họ cũng đang làm những gì có thể để có đủ thức ăn cho mọi người. Có một tinh thần cộng đồng tuyệt vời – tất cả mọi người đều tham gia, kể cả các tổ chức quốc tế và địa phương. Nhưng điều đáng lo ngại là nếu điều này diễn ra quá lâu thì ngay cả việc tìm kiếm thức ăn cũng trở nên khó khăn.

GETTY IMAGES

Làm thế nào và khi nào viện trợ quân sự mà các quốc gia phương Tây hứa hẹn sẽ đến Ukraine? Làm thế nào các quốc gia phương Tây có thể đẩy nhanh việc cung cấp viện trợ cần thiết này? – Christophe Borgia, Quebec

Một số viện trợ quân sự đã được gửi đi. Ba Lan đã gửi đạn dược qua biên giới, Mỹ đã gửi khoảng 90 tấn viện trợ quân sự, Thụy Điển đang phá vỡ truyền thống không gửi vũ khí cho các nước có xung đột vũ trang, và giờ đây, lần đầu tiên EU đã đồng ý tài trợ cho việc mua và giao vũ khí cho một quốc gia đang bị tấn công.

Về cách làm thế nào để đẩy nhanh tiến độ, Ba Lan đã đề nghị trở thành một trung tâm hậu cần cho việc triển khai. Các quốc gia phương Tây nhận thức sâu sắc sự cần thiết phải đẩy nhanh việc này, trong khi Ukraine lo ngại rằng nước này sắp hết đạn.

Liệu quân đội Nga đang kìm hãm toàn bộ khả năng của họ, hay các vấn đề về hậu cần mà họ đang gặp phải đang thực sự ngăn cản họ chinh phục Ukraine? – John, Hoa Kỳ

Ngồi ở Kyiv, nhiều người nghĩ rằng việc quân đội Nga xuất hiện ở trung tâm thủ đô này chỉ là vấn đề thời gian – họ tính bằng giờ. Nhưng quân đội Ukraine đang kháng cự và quân đội Nga được cho là vẫn còn cách trung tâm thành phố khoảng 30 km (18,6 dặm).

Mỗi ngày, thêm nhiều binh sĩ chiến đấu và vũ khí hạng nặng được bố trí dọc theo biên giới Ukraine tiến về mọi hướng, nhưng không nhanh hoặc xa như nhiều người nghĩ.

Thật khó để nói việc này có phải là “đi theo kế hoạch” hay không vì không ai biết kế hoạch của Tổng thống Putin là gì. Nhưng đã có báo cáo về việc các đoàn xe của Nga hết nhiên liệu, binh lính Nga mất ý chí chiến đấu và người Ukraine chống trả – cả binh lính và dân thường, một số chỉ được trang bị sức mạnh của lòng yêu nước.

Ngoài ra còn có các cuộc giao tranh gay gắt trên các đường phố trong các khu vực bao gồm cả thành phố Kharkiv lớn thứ hai ở Ukraine. Quân đội Nga đã tiến lên và tấn công – tại thành phố Chernihiv ở phía đông bắc và thành phố Maripul ở phía nam, cùng nhiều nơi khác.

REUTERS

Có bao nhiêu chiến binh nước ngoài đã tham gia quân đội Ukraine để đáp lại lời kêu gọi của tổng thống? – George Menachery, Kerala, Ấn Độ

Con số hiện chưa rõ ràng. Tổng thống Ukraine đã kêu gọi người nước ngoài tham gia cái mà ông gọi là “lữ đoàn quốc tế” nhưng chúng tôi không biết số lượng người đã đáp lại lời kêu gọi này.

Đại sứ quán Ukraine tại Israel đã đăng một bài đăng trên Facebook kêu gọi người Israel đến Ukraine để chiến đấu, nhưng bài đã bị xóa sau đó.

Nếu Nga tiếp quản Ukraine, điều gì sẽ xảy ra tiếp theo? – Nhlanhla, Nam Phi

Đó là một câu hỏi mang tính sống còn đối với Ukraine, một thời điểm mang tính quyết định và nguy hiểm cho thế giới.

Đầu tiên , quân đội Nga sẽ phải chiếm giữ những vùng lãnh thổ lớn hơn nhiều của Ukraine – quốc gia lớn thứ hai châu Âu, bao gồm cả thủ đô Kyiv, một thành phố gần ba triệu dân được biết là kiên quyết thân châu Âu và thân NATO.

Lịch sử cho chúng ta biết các cuộc đảo chính quân sự và các cuộc xâm lược đã thành công bằng cách chiếm các đài truyền hình và dinh tổng thống. Nhưng những việc này sẽ trở nên không đủ.

Sẽ có một cuộc phản công dữ dội và một cuộc nổi dậy của Ukraine sẽ nhanh chóng nổi lên. Hỗ trợ sẽ đổ về từ nhiều hướng, nhiều nguồn và nhiều loại. Thật khó để tưởng tượng rằng Nga có tiếp quản được Ukraine. Nó sẽ đi vào lịch sử như một thời kỳ đen tối nhất trong những giờ phút đen tối.

Có ai biết tại sao Nga chọn bây giờ để tấn công / xâm lược Ukraine, thay vì làm như vậy một năm trước hoặc hai năm trước, hoặc năm sau không? Có phải có một yếu tố “kích hoạt” để làm cho nó xảy ra bây giờ? – Anna, Hawaii

Đó là một câu hỏi quan trọng và chúng tôi vẫn chưa có tất cả câu trả lời. Cuộc chiến này thường được gọi là cuộc chiến của Tổng thống Putin – người ta tin rằng ông là người dẫn dắt nó và không ai rõ ông có khả năng và sẵn sàng đi bao xa để cố gắng kiểm soát một nước láng giềng mà ông nói rằng không nên tồn tại như một quốc gia.

Nhiều người hỏi liệu ông có cảm nhận được điểm yếu trong liên minh Nato, đặc biệt là ở Hoa Kỳ, sau cuộc rút quân lộn xộn, thất bại khỏi Afghanistan và sự tiếp quản của Taliban hay không.

Nhiều người cũng suy đoán về sức khỏe tinh thần của nhà lãnh đạo Nga sau khi cô lập và lo lắng về đại dịch.

Có quốc gia nào trên toàn thế giới thực sự gửi quân đến giúp Ukraine không? – Thomas Ogren, San Luis, Hoa Kỳ

Không chính thức. Không thành viên Nato nào muốn mạo hiểm đối đầu quân sự trực tiếp giữa quân đội nước này và quân đội Nga. Ví dụ, Tổng thống Biden đã nhiều lần tuyên bố rằng sẽ không có quân đội Mỹ tham chiến ở Ukraine.

Nhưng chúng tôi không biết liệu có người nước ngoài ở đó, bí mật làm việc với quân đội Ukraine hay không, đặc biệt là theo lời kêu gọi người nước ngoài đếng iúp đỡ của tổng thống Ukraine

Những người Ukraine nói tiếng Nga nghĩ gì về cuộc xâm lược Ukraine hiện nay của Nga? – Man Chun Siu, London

Chúng tôi đã thấy một số cảnh ăn mừng ở các khu vực phía đông Ukraine do phe ly khai được Nga hậu thuẫn kiểm soát kể từ năm 2014.

Một số người di tản khỏi khu vực này đã nói với các đồng nghiệp của BBC về niềm hạnh phúc của họ rằng Nga đã công nhận Donetsk và Luhansk. Nhưng thật khó để biết được đã có bao nhiêu sự chào đón.

Cuộc sống trở nên khó khăn hơn nhiều đối với cư dân ở những khu vực này trong tám năm qua – họ đã bị chia cắt khỏi gia đình, thậm chí bị cắt cả lương hưu.

Nói tiếng Nga không có nghĩa là thân Nga. Nhiều người Ukraine nói cả hai thứ tiếng, bao gồm cả Tổng thống Zelensky.

REUTERS

Tại sao Mỹ và EU tin rằng chỉ riêng các biện pháp trừng phạt có thể ngăn cản Putin? – Aragorn, London

Các mối đe dọa chống lại Ukraine, và bây giờ là cuộc chiến chống Ukraine đã làm rung chuyển thế giới. Trong những ngày gần đây, chúng tôi đã chứng kiến sự tăng cường chậm chạp nhưng chắc chắn của các biện pháp trừng phạt, hạn chế, hành động của các quốc gia và tổ chức trên toàn thế giới là vô song.

Khi Nga xâm lược Ukraine, đợt trừng phạt đầu tiên có hiệu lực từ nước này tới nước khác. Chúng được người Ukraine ủng hộ nhưng lại bị chế giễu vì đơn giản là không đủ. Và quả thực, chúng không hề giúp thay đổi ý định của Tổng thống Putin.

Phương Tây đang dậy sóng trước quyết tâm chiếm Ukraine của Nga. Một số lệnh trừng phạt sẽ mất vài tuần, thậm chí vài tháng để có hiệu lực, nhưng một số lệnh trừng phạt hiện đang ảnh hưởng đến tiền tệ, chứng khoán của Nga, tài sản của giới tài phiệt giàu có và đáng buồn là cuộc sống của những người nghèo nhất.

Làm thế nào những nguồn cung cấp và vũ khí thiết yếu được hứa hẹn sẽ đến tiền tuyến trước sự vượt trội của sức mạnh không quân Nga? – Andy Sheridan (qua Twitter)

Tất cả đều đi qua biên giới phía tây của Ukraine – chủ yếu là Ba Lan. Các chuyến bay quân sự đã đến đây từ những nơi xa như Mỹ và Canada và sau đó nó phần lớn được chở qua biên giới, một phần do mối đe dọa từ sức mạnh không quân của Nga.

Không phận Ukraine vẫn đóng cửa đối với các chuyến bay dân sự. Một số viện trợ quân sự cũng đến Ba Lan bằng tàu hỏa, bao gồm cả từ Cộng hòa Séc.

Đó là một hoạt động hậu cần khổng lồ để tiếp tế cho quân đội Ukraine.