Các tàu thuyền di chuyển qua eo biển Hormuz, một tuyến đường huyết mạch đối với hoạt động vận chuyển dầu toàn cầu.
Hôm thứ Ba, Iran cho biết họ đang chờ phản hồi từ phía Mỹ đối với đề xuất mở lại eo biển Hormuz, trong bối cảnh dòng chảy dầu trong khu vực tiếp tục phục hồi và tỷ giá đồng rial sụt giảm xuống mức hơn 2,5 triệu rial đổi một đô la Mỹ.
Những diễn biến này đặt nỗ lực của Iran nhằm khơi thông hoạt động thương mại hàng hải vào thế khó, song song với áp lực kinh tế ngày càng gia tăng trong nước và những cảnh báo từ giới chức Iran cũng như Mỹ về nguy cơ leo thang xung đột.
“Chúng tôi đang chờ đợi phản hồi chính thức từ Hoa Kỳ thông qua các bên trung gian,” Ngoại trưởng Abbas Araghchi phát biểu.
Ông Araghchi cho biết Qatar dự kiến sẽ chuyển các đề xuất của Iran tới Washington và mang về phản hồi, có thể là vào thứ Tư. Ông nói thêm rằng Iran không đưa ra bất kỳ sự nhượng bộ nào và việc mở lại eo biển Hormuz vẫn phụ thuộc vào việc các yêu cầu của nước này được đáp ứng.
“Hiện tại, vấn đề duy nhất là eo biển Hormuz,” ông Araghchi nói. “Các điều kiện của Iran hoàn toàn công bằng và hợp lý. Nếu phía Mỹ nói rằng họ muốn một thỏa thuận hoặc một giải pháp hòa bình, thì chúng tôi đã đưa ra giải pháp đó rồi.”
Hoạt động vận chuyển dầu phục hồi bất chấp rủi ro tại Hormuz
Hoạt động xuất khẩu dầu từ Vịnh Ba Tư đã phục hồi bất chấp tình trạng gián đoạn quanh eo biển Hormuz, qua đó có thể làm giảm tác động của các hạn chế đối với một trong những tuyến đường năng lượng quan trọng nhất thế giới.
Tờ Wall Street Journal đưa tin hôm thứ Hai rằng lượng dầu vận chuyển qua eo biển này và các tuyến đường thay thế đã quay trở lại mức gần 80% so với mức trước khi xảy ra xung đột trong khu vực.
Theo dữ liệu theo dõi tàu thuyền được tờ báo này trích dẫn, xuất khẩu dầu thô từ các nhà sản xuất lớn ở Trung Đông – bao gồm Ả Rập Xê Út, Iraq và Các Tiểu vương quốc Ả Rập Thống nhất (UAE) – đã tăng lên gần 13 triệu thùng mỗi ngày trong tháng này, mức cao nhất kể từ tháng Hai.
Các rủi ro đối với hoạt động vận tải biển vẫn tiếp diễn. Cơ quan Điều hành Thương mại Hàng hải Vương quốc Anh (UKMTO) cho biết, vào tối thứ Hai, một tàu đang đi qua eo biển Hormuz đã bị một vật thể lạ (nghi là đạn pháo) tấn công, gây ra hỏa hoạn nhưng đám cháy sau đó đã được dập tắt. Toàn bộ thủy thủ đoàn đều an toàn.
Trong bối cảnh đó, Iran đã gắn kết an ninh của cơ sở hạ tầng năng lượng khu vực với khả năng xuất khẩu dầu của chính mình. “Nếu chúng tôi không bán được dầu tại một khu vực, sẽ không ai bán được dầu ở đó; và nếu an ninh của chúng tôi không được đảm bảo, thì sẽ chẳng có cơ sở hạ tầng nào được an toàn cả,” Chủ tịch Quốc hội Mohammad Bagher Ghalibaf phát biểu hôm thứ Ba.
Tỷ giá đồng Rial vượt mốc 2,5 triệu đổi lấy một USD
Tỷ giá hối đoái trên thị trường tự do của Iran đã vượt mốc 2,5 triệu rial đổi lấy một USD vào thứ Ba, nối dài đà sụt giảm của đồng nội tệ – tình trạng vốn đã làm tăng chi phí nhập khẩu và bào mòn sức mua của các hộ gia đình.
Hôm thứ Hai, tỷ giá ở mức 2,418 triệu rial/USD trước khi đồng đô la tăng giá thêm hơn 80.000 rial (tương đương hơn 3%) chỉ trong chưa đầy 24 giờ.
Sự sụt giảm giá trị đồng tiền diễn ra song song với tình trạng lạm phát, sản xuất đình trệ, các hạn chế thương mại, thiếu hụt ngoại tệ và khó khăn trong việc chuyển tiền.
Iran đang tìm kiếm các phương án thay thế cho hoạt động thương mại đường biển. Nghị sĩ Meisam Zohourian cho biết, khối lượng vận chuyển hàng hóa bằng đường sắt từ Trung Quốc đã tăng gấp mười lần kể từ khi Mỹ bắt đầu áp đặt lệnh phong tỏa hải quân.
Ông Zohourian nhận định rằng ba tuyến đường sắt cùng năng lực được mở rộng tại các cảng phía bắc có thể cung cấp khả năng vận chuyển đường bộ tương đương khoảng 400.000 thùng dầu mỗi ngày, mặc dù các tuyến này không thể thay thế hoàn toàn thương mại đường biển.
Lực lượng Vệ binh Cách mạng chuẩn bị thông điệp gửi tới người dân Mỹ
Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo đã gửi một bức thư tới công chúng Mỹ, trong đó mô tả Iran là bên chiến thắng trong cuộc xung đột với Hoa Kỳ và ghi nhận vai trò lãnh đạo của ông Mojtaba Khamenei đối với kết quả này.
“Đây là một lá thư, không phải là nỗ lực tuyên truyền nhằm định hướng dư luận truyền thông,” người phát ngôn của IRGC, ông Hossein Mohebbi, phát biểu hôm thứ Ba.
Bức thư khẳng định rằng “sự chỉ huy kiệt xuất” của ông Khamenei đã khiến “hai cường quốc quân sự hàng đầu thế giới” không thể giành phần thắng, đồng thời lập luận rằng sự lãnh đạo của ông mang lại cho Iran một lợi thế mà Hoa Kỳ không có.
“Một nhà lãnh đạo công chính và kính sợ Thượng đế, một học giả uyên bác cùng một người tu hành thanh khiết và dũng cảm — đó là những gì mà lực lượng vũ trang và đất nước của các bạn còn thiếu và không có được,” Lực lượng Vệ binh Cách mạng viết trong bức thư gửi người dân Mỹ.
Ông Mohebbi cũng gọi Tổng thống Mỹ Donald Trump là “kẻ dối trá lớn” và cho rằng Washington không còn lựa chọn nào khác ngoài việc thừa nhận thất bại và rút khỏi khu vực.
Về phía mình, Washington cảnh báo Iran không được nhắm mục tiêu vào các lợi ích của Mỹ ngoài phạm vi đối đầu tại eo biển Hormuz. Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố Iran đã công khai đe dọa các lợi ích của Mỹ trên toàn cầu và sẽ phải gánh chịu hậu quả nếu thực hiện bất kỳ cuộc tấn công hay âm mưu tấn công nào.
Tuy nhiên, chính phủ Iran vừa thể hiện sự sẵn sàng cho xung đột leo thang, vừa để ngỏ cánh cửa ngoại giao. “Chúng tôi không sợ chiến tranh và cũng không né tránh đàm phán,” người phát ngôn chính phủ Fatemeh Mohajerani cho biết.
Nguồn : Iran International