Một cựu quan chức của Cơ quan An sinh Xã hội cho biết kế hoạch này, vốn không được thực hiện, sẽ sử dụng cơ sở dữ liệu về người chết để gây áp lực buộc người nhập cư phải rời khỏi đất nước.
Tác giả: Meryl Kornfield
Theo lời một cựu quan chức cấp cao của Cơ quan An sinh Xã hội, chính quyền Trump từng có kế hoạch liệt kê 2,7 triệu người đang còn sống — bao gồm cả công dân Hoa Kỳ và thường trú nhân hợp pháp — vào diện đã qua đời, như một phần trong các nỗ lực thực thi chính sách nhập cư.
Kế hoạch chưa từng được công bố trước đây này — vốn được Cơ quan An sinh Xã hội xác nhận là chưa bao giờ được triển khai — sẽ sử dụng một trong những cơ sở dữ liệu định danh quan trọng nhất của chính phủ để thực tế là xóa bỏ sự hiện diện của những người này khỏi hệ thống tài chính, qua đó có nguy cơ khiến họ bị cắt nguồn thu nhập từ tiền lương, mất quyền tiếp cận dịch vụ ngân hàng, các phúc lợi chính phủ và những dịch vụ thiết yếu khác.
Ông Jeremiah Schofield – người từng làm việc tại Cơ quan An sinh Xã hội (SSA) trong 25 năm và giữ vai trò chủ chốt trong nỗ lực hiện đại hóa hệ thống CNTT của cơ quan này trước khi rời đi vào tháng 10 – cho biết ông đã từ chối tham gia triển khai kế hoạch nói trên. Ông đưa ra quyết định này sau khi các luật sư của cơ quan cảnh báo rằng việc gắn nhãn sai lệch những người còn sống là “đã qua đời” có thể vi phạm luật liên bang. Ông Schofield nhận ra mục đích tiềm ẩn của kế hoạch – nhằm đe dọa và gây khó khăn về tài chính cho người nhập cư – cũng như tính bất hợp pháp của nó, sau khi kiểm tra ngẫu nhiên một nhóm người trong danh sách 2,7 triệu trường hợp và phát hiện tất cả họ đều còn sống. Trong số đó có công dân Hoa Kỳ, thường trú nhân hợp pháp, thanh thiếu niên và người cao tuổi; đáng chú ý có trường hợp một góa phụ là thường trú nhân hợp pháp đang nhận trợ cấp dành cho thân nhân người đã khuất.
Ông Schofield đã cung cấp thông tin chi tiết về kế hoạch này trong một bản báo cáo dài 49 trang gửi tới Thượng nghị sĩ Elizabeth Warren (đảng Dân chủ, bang Massachusetts) – thành viên Ủy ban Tài chính Thượng viện – và Thượng nghị sĩ Richard Blumenthal (đảng Dân chủ, bang Connecticut) – thành viên cấp cao của Tiểu ban Thường trực về Điều tra thuộc Thượng viện. Tờ *The Washington Post* đã xem xét tài liệu này; đây là bản tường thuật chi tiết nhất từ trước đến nay về việc các quan chức thuộc cơ quan DOGE (do Elon Musk dẫn dắt) đã tìm cách sử dụng dữ liệu của Cơ quan An sinh Xã hội để phục vụ chiến dịch siết chặt kiểm soát nhập cư của Tổng thống Donald Trump.
Trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Post, ông Schofield cho biết ông lần đầu tiên lên tiếng công khai vì tin rằng người dân Mỹ cần hiểu rõ cách dữ liệu chính phủ có thể bị lạm dụng – và trong một số trường hợp, thực tế đã bị lạm dụng như thế nào.
Theo tin đã đưa trước đó của The Post, Cơ quan An sinh Xã hội (Social Security) đã thực hiện một phiên bản quy mô nhỏ hơn của nỗ lực này vào năm ngoái, khi đưa 6.100 người nhập cư vào “Death Master File” (Hồ sơ Tổng hợp về Người đã khuất) — một cơ sở dữ liệu được các ngân hàng, nhà tuyển dụng và cơ quan chính phủ sử dụng để xác định xem một cá nhân còn sống hay đã qua đời. Một số người trong số đó sau đó đã phải đến các văn phòng địa phương của cơ quan này để chứng minh họ vẫn còn sống và được khôi phục lại trạng thái trong hồ sơ của cơ quan.
Trong một tuyên bố bằng văn bản, một người phát ngôn giấu tên của Cơ quan An sinh Xã hội cho biết cơ quan này “không hề thêm danh sách 2,7 triệu cái tên vào Death Master File. SSA duy trì mức độ kiểm soát nội bộ cao nhất. Điều này bao gồm việc áp dụng mọi chính sách và quy trình phù hợp để duy trì tính toàn vẹn và độ chính xác của hồ sơ cơ quan.”
Đơn tố giác của ông Schofield mô tả một giai đoạn đầy biến động bên trong Cơ quan An sinh Xã hội, khi các quan chức lâu năm đặt câu hỏi về tính hợp pháp của những nỗ lực này và chứng kiến các quan chức DOGE tiếp cận một số cơ sở dữ liệu nhạy cảm nhất của chính phủ. Ông Schofield kể lại rằng, trong một cuộc họp, một quan chức DOGE làm việc cùng Bộ An ninh Nội địa đã mô tả mục tiêu của việc tuyên bố 2,7 triệu người còn sống là đã qua đời: đó là khiến những người nhập cư khốn khổ đến mức họ tự nguyện rời khỏi đất nước hoặc phải đến văn phòng An sinh Xã hội để tìm kiếm sự giúp đỡ, nơi họ có thể bị bắt giữ.
“Đó là một trong những cuộc họp gây thất vọng nhất mà tôi từng tham gia trong suốt 25 năm sự nghiệp của mình,” ông Schofield chia sẻ với The Post. “Tôi đã bị sốc. Tôi không thể tin vào những gì mình đang nghe.”
Bà Lauren Bis, người phát ngôn của Bộ An ninh Nội địa, không trả lời các câu hỏi về kế hoạch này nhưng cho biết việc chia sẻ thông tin giữa các cơ quan có thể mang lại lợi ích, đồng thời chỉ trích các chính sách nhập cư của chính quyền Biden.
“Việc chia sẻ thông tin giữa các cơ quan là điều cần thiết để xác định những ai đang ở trong nước — bao gồm cả các tội phạm bạo lực — cũng như xác định các mối đe dọa về an toàn công cộng và khủng bố để có thể vô hiệu hóa chúng, đồng thời xác định xem những người nước ngoài này đang sử dụng các phúc lợi công cộng nào bằng tiền thuế của người dân,” bà nói.
Việc bị đưa vào “Death Master File” (Hồ sơ Tổng hợp về Người đã khuất) có thể gây hậu quả nghiêm trọng cho một người vẫn còn sống, bởi điều này có thể cắt đứt khả năng tiếp cận các nguồn tài chính của họ. Năm ngoái, các nhân viên lâu năm đã cảnh báo rằng việc gán sai ngày tử vong cho người dân có thể dẫn đến thảm họa, mặc dù chính quyền đã bác bỏ những ý kiến phản đối đó.
Trong năm qua, hai người tố giác khác cũng bày tỏ lo ngại về việc thông tin cá nhân của người dân Mỹ bị DOGE truy cập và chia sẻ. Một người tố giác, ông Charles Borges – cựu giám đốc dữ liệu của Cơ quan An sinh Xã hội (SSA), cáo buộc rằng các thành viên DOGE đã chia sẻ dữ liệu thông qua các dịch vụ của bên thứ ba và đưa thông tin cá nhân của người dân Mỹ lên hệ thống lưu trữ đám mây. Một người tố giác thứ hai, giấu tên, đã tiết lộ với tổng thanh tra rằng một thành viên DOGE được cho là đã mang một ổ đĩa chứa dữ liệu của người dân Mỹ đến một công ty tư nhân; vụ việc này hiện đang được cơ quan giám sát nội bộ điều tra.
Khi rời khỏi Cơ quan An sinh Xã hội vào tháng 10, ông Schofield không hề có ý định trở thành người tố giác. Ông cho biết mình đã tuân thủ các quy định pháp lý về việc tiêu hủy những tài liệu đang nắm giữ. Ông từng kể lại cuộc gọi đó cho gia đình và đồng nghiệp ngay khi sự việc xảy ra, nhưng sau đó vẫn giữ im lặng khi chứng kiến các công chức khác phải chịu sự trả đũa dưới thời chính quyền Trump.
Tuy nhiên, vài tháng sau, trong một buổi gặp gỡ thân mật vào tháng 2, ông chia sẻ với một cựu nhân viên liên bang khác rằng mình luôn bị ám ảnh bởi những gì đã chứng kiến và việc dữ liệu của Cơ quan An sinh Xã hội bị xâm phạm; người này đã động viên ông lên tiếng.
Ông cho biết mình đã hỏi liệu có ai khác sẵn sàng cùng lên tiếng và xác nhận câu chuyện của mình một cách công khai hay không, nhưng không ai đồng ý. Một người khác đã đóng góp thông tin ẩn danh cho đơn tố giác gửi lên Thượng viện, nhưng tờ The Post không thể xác minh danh tính của người này.
“Tôi không cho rằng việc họ đối xử với chúng tôi như vậy là đúng đắn, và tôi nghĩ rằng chúng ta cần phải sát cánh cùng nhau trong thời điểm này,” ông Schofield nói.
“Nhiều dấu hiệu đáng ngại”
Khi các quan chức của DOGE lần đầu tiên đến trụ sở Cơ quan An sinh Xã hội (SSA) vào tháng 2 năm 2025, Schofield đã hoan nghênh sự hỗ trợ của họ và hy vọng họ sẽ giúp hiện đại hóa các hệ thống đã lỗi thời của cơ quan này, ông chia sẻ trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Post.
Schofield gia nhập cơ quan từ năm 2000 với tư cách là nhân viên dịch vụ khách hàng và thăng tiến dần để trở thành người đứng đầu bộ phận hiện đại hóa CNTT, đồng thời là nhân sự chủ chốt trong việc truyền tải các chính sách từ trụ sở chính đến các văn phòng khu vực. Ông đã chứng kiến nhiều cách để chương trình an sinh xã hội — vốn phục vụ 75 triệu người thụ hưởng, bao gồm người về hưu, người khuyết tật, góa phụ và trẻ mồ côi — có thể vận hành hiệu quả hơn. Vì vậy, ông đã đến cuộc họp đầu tiên với các quan chức DOGE cùng nhiều ý tưởng để hỗ trợ họ.
Tuy nhiên, khi gặp gỡ các thành viên DOGE — gồm Antonio Gracias, Jon Koval và Payton Rehling — ông nhận thấy cả ba đều tự giới thiệu mình là tình nguyện viên. Ông để ý thấy họ không sử dụng máy tính xách tay tiêu chuẩn được cấp cho nhân viên SSA. Trong phòng họp của họ có các bảng trắng liệt kê những cơ sở dữ liệu quan trọng của cơ quan. Họ trò chuyện như thể đã xem được những dữ liệu mà hiếm người nào khác trong chính phủ có quyền truy cập, ông cho biết. Ông lo ngại rằng DOGE đang truy cập trái phép vào các dữ liệu nhạy cảm.
“Có rất nhiều dấu hiệu đáng ngại xuất hiện,” ông nói.
Gracias là người bạn tâm giao lâu năm của Musk và từng xuất hiện cùng Musk tại một sự kiện vào năm ngoái; tại đó, cả hai đã đưa ra những tuyên bố thiếu chính xác về An sinh Xã hội, bao gồm việc cho rằng hàng triệu người nhập cư không có giấy tờ hợp pháp đang nhận trợ cấp liên bang và tham gia bỏ phiếu trong các cuộc bầu cử.
Hơn một tháng sau khi các quan chức DOGE đến, một thẩm phán liên bang đã ban hành lệnh hạn chế tạm thời, ngăn chặn các thành viên DOGE truy cập dữ liệu tại SSA, mặc dù Tòa án Tối cao đã dỡ bỏ lệnh cấm này vào tháng 6. Schofield nhớ lại rằng Gracias, Koval và Rehling đã rời khỏi cơ quan vào khoảng thời gian có lệnh của tòa án, trong khi các thành viên khác của DOGE vẫn ở lại.
Alex Spiro, luật sư đại diện cho Gracias, cho biết Gracias không hề hay biết về kế hoạch đánh dấu 2,7 triệu người là đã qua đời. Koval và Rehling không phản hồi các yêu cầu bình luận. Vào đầu tháng 4 năm 2025, Bộ trưởng An ninh Nội địa khi đó là bà Kristi L. Noem đã gửi hai bản ghi nhớ cho Quyền Ủy viên Cơ quan An sinh Xã hội (SSA) lúc bấy giờ là ông Leland Dudek, yêu cầu cơ quan này ngăn chặn những người bị nghi ngờ là khủng bố đang cư trú bất hợp pháp sử dụng số an sinh xã hội.
Cùng với các bản ghi nhớ đó, ông Schofield phát hiện ra rằng cơ quan này đã nhận được một danh sách gồm 6.100 người từ Bộ An ninh Nội địa (DHS) với yêu cầu phải đánh dấu họ là “đã chết” trong hồ sơ tài chính.
Ông đã tham vấn văn phòng cố vấn pháp lý của cơ quan và được thông báo rằng việc làm giả hồ sơ là bất hợp pháp; cơ quan có thể vi phạm luật liên bang về quản lý hồ sơ nếu đánh dấu những người còn sống là đã chết. Schofield cho biết ông đã trình bày những lo ngại này với cấp trên của mình là Quyền Phó Ủy viên Doris Diaz, và bà cũng đồng tình với những lo ngại đó. Tuy nhiên, chỉ trong vòng hai tuần sau cuộc trò chuyện, bà đã đột ngột rời khỏi cơ quan. Bà Diaz không phản hồi các yêu cầu bình luận về vụ việc.
Trong một cuộc phỏng vấn với tờ The Post vào thứ Năm, ông Dudek — người giữ chức Quyền Ủy viên An sinh Xã hội vào thời điểm đó — cho biết ông cũng từng nghe về những lo ngại liên quan đến tính pháp lý của việc đưa những người còn sống vào cơ sở dữ liệu người đã qua đời. Do đó, ông đã đổi tên tệp dữ liệu, thay thế từ “death” (tử vong) bằng từ “ineligible” (không đủ điều kiện).
“Cái chết là một trạng thái không còn đủ điều kiện [để hưởng quyền lợi],” ông nói.
Một số nhân viên tại cơ quan cũng chia sẻ mối lo ngại của Schofield rằng kế hoạch đưa những người này vào danh sách người đã chết nhằm tạo áp lực tài chính, buộc người nhập cư phải tự nguyện rời khỏi đất nước (tự trục xuất). Thông tin này được tiết lộ bởi một cựu quan chức An sinh Xã hội, người đã yêu cầu giấu tên khi kể lại các cuộc thảo luận nội bộ.
“Nếu tên bạn nằm trong [Danh sách Tổng hợp Người đã chết – Death Master File], bạn không thể mở tài khoản ngân hàng hay tiếp cận tín dụng; đồng nghĩa với việc không thể thuê nhà, không thể tiết kiệm tiền, không thể nhận lương, cũng như không thể tham gia hay duy trì bảo hiểm y tế,” người này cho biết. “Hậu quả để lại là vô cùng nặng nề.”
Trong khi Schofield và nhóm của ông đang nỗ lực tìm kiếm phương án hợp pháp để thực hiện yêu cầu từ DHS, thì một người thuộc văn phòng Giám đốc Công nghệ Thông tin (CIO) đã tự ý thêm ngày tử vong vào hồ sơ của 6.100 người nói trên.
Vài tuần sau đó, vào cuối tháng 4 năm 2025, Schofield cho biết DHS đã chuyển cho Cơ quan An sinh Xã hội một danh sách mới — bao gồm 2,7 triệu người mà họ muốn tuyên bố là đã chết. Schofield quyết định đi sâu phân tích một nhóm mẫu gồm 25 người để xác định danh tính của họ; ông cho biết đây là quy trình thông thường khi xử lý dữ liệu mới — chẳng hạn như danh sách từ DHS — nhằm kiểm chứng độ chính xác. Schofield cho hay, khi đối chiếu với cơ sở dữ liệu của Cơ quan An sinh Xã hội và DHS, ông cùng một cấp phó đã phát hiện ra rằng nhiều người trong số 25 cá nhân này vẫn còn sống, bao gồm cả công dân Hoa Kỳ và thường trú nhân hợp pháp. Ông cũng nói rằng mình không có cách nào xác nhận liệu những người này có thực sự dính líu đến tội phạm hay khủng bố như cáo buộc của DHS hay không.
Ông cho biết mình đã trình bày các phát hiện cho cấp trên là Phó Ủy viên phụ trách Hoạt động Stephen Evangelista, và họ đã sắp xếp một cuộc họp với quan chức Koval của DOGE – người lúc này đã chuyển sang làm việc tại Bộ An ninh Nội địa (DHS). Ông Evangelista đã không phản hồi các yêu cầu bình luận.
Ông Schofield kể lại rằng ông đã trình bày chi tiết các phát hiện của mình và đề nghị DHS thực hiện thêm các phân tích; ông Koval cho biết Bộ sẽ tiến hành việc này.
Ngay sau cuộc họp đó, ông Schofield nói, ông đã nói với ông Evangelista rằng danh sách và kế hoạch này dường như nhằm mục đích buộc 2,7 triệu người đang sinh sống tại đây phải rời khỏi đất nước. Ông Evangelista không đồng tình với nhận định này; ông Schofield nhớ lại rằng ông Evangelista đã yêu cầu ông cùng những người khác trong phòng họp ở tầng 8 giữ im lặng để ông gọi lại cho ông Koval qua điện thoại di động và hỏi rõ sự việc.
Khi bật loa ngoài, ông Evangelista đã yêu cầu ông Koval giải thích rõ mục đích của danh sách này. Ông Schofield cho biết câu trả lời của ông Koval được đưa ra với giọng điệu “khá thản nhiên”: những người này sẽ phải chọn hoặc là tự nguyện rời khỏi đất nước, hoặc là đến văn phòng An sinh Xã hội và bị cơ quan thực thi pháp luật bắt giữ.
Ông Schofield chia sẻ rằng ông cảm thấy mình đã được minh oan nhưng cũng đồng thời thấy đau lòng khi nghe ông Koval nói rõ rằng mục đích thực sự là hủy hoại cuộc sống của những người này. Ông cho biết ông Evangelista đã im lặng sau cuộc gọi đó và cuộc họp kết thúc.
Các nghị sĩ Dân chủ tại Thượng viện yêu cầu giải trình
Tiết lộ của ông Schofield đã gây bức xúc cho các nghị sĩ Dân chủ; họ cho rằng thông tin này đã xác nhận những lo ngại của họ về mục tiêu cũng như việc chính quyền Trump thao túng dữ liệu An sinh Xã hội.
“Donald Trump đã phát động cuộc chiến chống lại Cơ quan An sinh Xã hội (Social Security), và DOGE đóng vai trò mũi nhọn, gieo rắc sự hỗn loạn và tham nhũng ở khắp mọi nơi,” bà Warren – người đứng đầu nhóm chuyên trách về An sinh Xã hội của phe Dân chủ tại Thượng viện – phát biểu trong một thông cáo gửi tới tờ The Post. “Đây có vẻ là một nỗ lực bất hợp pháp của DOGE nhằm biến An sinh Xã hội thành công cụ để thực hiện chương trình nghị sự tàn nhẫn về nhập cư của ông Trump.”
Ông Blumenthal cho biết ông đang yêu cầu làm rõ việc An sinh Xã hội bị biến thành “vũ khí” như thế nào trong chương trình nghị sự về nhập cư của ông Trump.
“Nhờ thông tin tiết lộ từ người tố giác dũng cảm này, chúng tôi có thêm bằng chứng cho thấy chính quyền Trump đã sử dụng DOGE không chỉ để cắt giảm các chương trình chính phủ một cách liều lĩnh — mà họ còn tìm cách cố tình gây tổn hại cho người dân, đặc biệt là người nhập cư,” ông nói trong một tuyên bố.
Hôm thứ Năm, hai thượng nghị sĩ đã gửi thư tới Cơ quan An sinh Xã hội và ba cựu thành viên của DOGE để hỏi về kế hoạch đánh dấu những người còn sống là đã qua đời.
Người phát ngôn Nhà Trắng Liz Huston không trả lời trực tiếp các câu hỏi về cơ sở dữ liệu người chết hay DOGE. Thay vào đó, bà ca ngợi thắng lợi về chính sách của ông Trump trong việc thực hiện giảm thuế tạm thời cho người cao tuổi, vốn là một phần của dự luật thuế quy mô lớn được thông qua năm ngoái.
Các luật sư của ông Schofield — bao gồm bà Debra Katz (luật sư kỳ cựu chuyên về các vụ tố giác) và tổ chức pháp lý phi lợi nhuận Whistleblower Aid — đã chia sẻ những thông tin tiết lộ này với các thượng nghị sĩ Dân chủ sau khi có các báo cáo về sự can thiệp chính trị vào văn phòng các tổng thanh tra cũng như những lo ngại về việc bị trả đũa dưới thời chính quyền Trump. Họ cũng cho biết thông tin từ ông Schofield cung cấp những chi tiết mới về việc cuộc sống của bất kỳ ai trong nước — dù cư trú hợp pháp hay không — đều có thể bị đảo lộn nếu dữ liệu chính phủ bị sử dụng sai mục đích.
“Đây là vấn đề mang tính lưỡng đảng và mọi người, bất kể thuộc đảng phái chính trị nào, đều nên kiên quyết yêu cầu câu trả lời và đảm bảo trách nhiệm giải trình,” bà Katz nói.
Trong một văn bản gửi tòa án vào tháng trước, chính quyền Trump cho biết họ đã thu hồi quyền truy cập dữ liệu của các thành viên DOGE từ đầu năm nay, và Cơ quan An sinh Xã hội (SSA) không có kế hoạch khôi phục DOGE trong tương lai.
Elizabeth Dwoskin, Hannah Natanson, Lisa Rein và Aaron Schaffer đã đóng góp vào bài viết này.
Nguồn: The Washington Post