Trong các cuộc khủng hoảng quốc tế lớn, điều quyết định không chỉ là ngày chiến tranh bắt đầu, mà là những gì diễn ra trong 30 ngày trước đó. Chuỗi sự kiện từ đầu tháng 2 đến cuối tháng 2/2026 cho thấy một quá trình leo thang nhanh: ngoại giao, triển khai quân sự, đàm phán và cuối cùng là chiến dịch quân sự.
Dưới đây là timeline 30 ngày trước khi chiến tranh Iran nổ ra (28/2/2026).
TIMELINE: 30 NGÀY TRƯỚC CHIẾN TRANH
6/2/2026 – Đàm phán đầu tiên
Mỹ và Iran tiến hành đàm phán gián tiếp tại Oman về chương trình hạt nhân và giảm căng thẳng khu vực. (PBS)
Đây là tín hiệu cho thấy ngoại giao vẫn còn cơ hội.
13/2/2026 – Mỹ bắt đầu chuyển quân
Washington bắt đầu tăng cường lực lượng tại Trung Đông, bao gồm:
- tàu sân bay
- máy bay chiến đấu
- hệ thống phòng không
Các quan chức Mỹ nói với Reuters rằng quân đội đang chuẩn bị cho khả năng chiến dịch kéo dài nhiều tuần chống Iran nếu Tổng thống ra lệnh. (Reuters)
Đây là bước chuyển từ ngoại giao sang chuẩn bị quân sự.
17/2/2026 – Đàm phán Geneva
Mỹ và Iran tiếp tục đàm phán tại Geneva, trong khi Tehran tuyên bố tạm thời đóng eo biển Hormuz, tuyến vận chuyển khoảng 1/5 dầu mỏ thế giới. (Arab News)
Đây là dấu hiệu đầu tiên cho thấy Hormuz trở thành đòn bẩy chiến lược.
18/2/2026 – Iran đề xuất giải pháp
Tehran chuẩn bị gửi đề xuất bằng văn bản để giải quyết bế tắc với Washington sau các cuộc đàm phán. (Reuters)
Tuy nhiên cùng lúc đó, Nhà Trắng vẫn tiếp tục chuẩn bị phương án quân sự.
19/2/2026 – Tín hiệu ngoại giao từ Trump
Donald Trump công bố ý định bổ nhiệm
- Jared Kushner
- Steve Witkoff
làm Special Peace Envoys tại sự kiện “Board of Peace”.
Thông điệp chính thức: thúc đẩy hòa bình Trung Đông.
Nhưng cùng thời điểm đó, Mỹ vẫn tiếp tục triển khai lực lượng lớn nhất tại khu vực kể từ chiến tranh Iraq 2003. (Reuters)
20–25/2/2026 – Leo thang quân sự
Các nguồn tin ngoại giao nói với Reuters rằng:
- Mỹ và Iran đang trượt nhanh tới xung đột
- Israel và các nước vùng Vịnh chuẩn bị cho kịch bản chiến tranh. (Reuters)
Trong khi đó, Iran tiến hành tập trận tại eo biển Hormuz. (Critical Threats)
26–27/2/2026 – Cuộc gặp Geneva cuối cùng
Phái đoàn Mỹ và Iran gặp nhau tại Geneva thêm một vòng nữa.
Nhưng đàm phán không đạt đột phá lớn.
27/2/2026 – Lệnh tấn công
Theo tướng Mỹ Dan Caine, lúc 3:38 chiều ngày 27/2, Tổng thống Trump ra lệnh:
“Operation Epic Fury is approved. No aborts.”
Các lực lượng Mỹ bắt đầu chuẩn bị đợt tấn công. (Reuters)
28/2/2026 – Chiến tranh bắt đầu
Mỹ và Israel tiến hành các đợt không kích lớn vào Iran, mở đầu chiến dịch quân sự lớn nhất trong nhiều thập kỷ. (Reuters)
Sau chiến tranh: khủng hoảng Hormuz
Chỉ vài ngày sau chiến tranh:
- Iran đe dọa bắn vào tàu đi qua Hormuz. (Reuters)
- Hơn 150 tàu chở dầu bị mắc kẹt trong vùng Vịnh. (Reuters)
- Giao thông dầu khí gần như tê liệt hoàn toàn. (Reuters)
Tin tức mới nhất cho thấy Hormuz đã trở thành điểm nóng trung tâm của cuộc chiến, với việc Mỹ phá hủy các tàu rải thủy lôi của Iran và chuẩn bị hộ tống tàu thương mại. (Reuters)
Điểm đáng chú ý từ timeline
Chuỗi sự kiện cho thấy ba lớp diễn biến xảy ra đồng thời:
- ngoại giao (đàm phán Oman và Geneva)
- triển khai quân sự lớn của Mỹ
- đe dọa phong tỏa Hormuz từ phía Iran
Khoảng cách giữa đàm phán và chiến tranh chỉ vài ngày.
✔ Kết luận
Timeline 30 ngày trước chiến tranh cho thấy cuộc xung đột không bùng nổ trong một đêm. Nó là kết quả của một chuỗi leo thang nhanh giữa ngoại giao và quân sự.
Từ:
- đàm phán Oman
- chuyển quân Mỹ
- vòng Geneva cuối cùng
- lệnh tấn công ngày 27/2
đến không kích ngày 28/2, chỉ mất vài tuần.
Chính chuỗi sự kiện này khiến nhiều nhà phân tích đặt câu hỏi:
Liệu chiến tranh là kết quả của đàm phán thất bại, hay là một quyết định đã được chuẩn bị từ trước?