Một người đã đưa ra quyết định tấn công một trong những quốc gia nguy hiểm nhất thế giới. Không có sự phê chuẩn của Quốc hội. Không kêu gọi sự đồng thuận của người dân Mỹ. Không giải thích. Không biện minh.
Người đó đã ra lệnh cho các quân nhân nam nữ của Hoa Kỳ tham chiến chống lại Iran. Và đừng nhầm lẫn, đây là chiến tranh — không phải một cuộc chiến được tuyên bố hợp pháp, mà là một cuộc chiến do một vị tổng thống lựa chọn, người từng hứa sẽ chấm dứt các cuộc chiến ở nước ngoài, chứ không phải khơi mào chúng.
Quân đội Hoa Kỳ đang tuân theo mệnh lệnh của Tổng tư lệnh. Và bổn phận yêu nước của chúng ta là ủng hộ binh sĩ. Đồng thời, việc đặt câu hỏi với những người nắm quyền cũng là hành động yêu nước. Tại sao chúng ta đang ở trong chiến tranh? Tại sao là bây giờ? Chiến thắng trông như thế nào? Làm sao chúng ta biết mình đã chiến thắng, nếu điều đó xảy ra? Chiến lược rút lui là gì? Có một kết cục rõ ràng hay không?
Những câu hỏi đó và hàng trăm câu hỏi khác đang xuất hiện hôm nay khi chúng ta dán mắt vào máy tính, điện thoại và truyền hình, hy vọng có thêm thông tin và cầu nguyện cho những người đang ở nơi nguy hiểm.
Các cuộc không kích tiếp diễn nhằm vào Iran là một chiến dịch tấn công quy mô lớn, đa hướng, phối hợp toàn diện với Israel. Chiến dịch này khác hẳn với cuộc ném bom chiến thuật trong một ngày nhằm vào các cơ sở hạt nhân của Iran hồi tháng Sáu năm ngoái. Sau cuộc tấn công đó, Trump tuyên bố năng lực hạt nhân của Iran đã bị “xóa sổ hoàn toàn”. Giờ đây, chỉ bảy tháng sau, ông lại khẳng định Iran một lần nữa là mối đe dọa hạt nhân.
Bằng chứng ở đâu? Cả Quốc hội lẫn người dân Mỹ đều chưa được xem bất kỳ bằng chứng nào.
Tổng thống đã đăng một đoạn video dài tám phút trên mạng xã hội vào lúc rạng sáng để thông báo về cuộc không kích, nhưng ngoài ra gần như không có thêm thông tin nào từ Mar-a-Lago, nơi ông Trump đang nghỉ cuối tuần. Một bài phát biểu trước toàn dân đã được lên kế hoạch, rồi sau đó bị hủy.
Với rất ít thông tin từ Lầu Năm Góc, tờ The New York Times đang phải dựa vào hãng thông tấn nhà nước Iran để cập nhật chi tiết. Dựa trên hình ảnh vệ tinh, Hãng Thông tấn Cộng hòa Hồi giáo Iran (IRNA) cho rằng chiến dịch ném bom phối hợp Mỹ–Israel đã đánh trúng 14 thành phố bên trong Iran, bao gồm nhiều mục tiêu tại thủ đô Tehran.
Trong một cuộc phỏng vấn sáng thứ Bảy với Washington Post, Trump nói mục tiêu chính của cuộc tấn công là “tự do” cho người dân Iran. Nhưng sau đó câu chuyện chuyển hướng sang thay đổi chế độ khi xuất hiện các báo cáo cho rằng Lãnh tụ Tối cao Iran, Đại giáo chủ Ayatollah Ali Khamenei, đã bị giết.
Không có gì ngạc nhiên khi Iran đáp trả bằng các cuộc tấn công tên lửa vào Israel, Jordan, Kuwait, Qatar, Bahrain, UAE và Saudi Arabia.
Trump, một người không nổi tiếng về tư duy dài hạn hay cân nhắc hậu quả, đã tuyên chiến với một quốc gia mà ông biết rất ít. Và với tư cách một dân tộc, một đất nước, chúng ta cũng không biết nhiều hơn bao nhiêu.
Câu hỏi cấp bách nhất lúc này là: liệu tổng thống và những người xung quanh ông có thực sự biết mình đang làm gì hay không?
Vì vậy, điều đáng để tự nhắc lại là bổn phận yêu nước của chúng ta với tư cách công dân là ủng hộ binh sĩ, thủy thủ, phi công và gia đình họ. Nhưng đồng thời, trách nhiệm của chúng ta cũng là tiếp tục đặt ra những câu hỏi khó.
Giữ vững tinh thần,
Dan